تعالى بازماند وَ مَنْ يَتَعَدَّ حُدُودَ اللَّهِ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهُ ( طلاق آيه دوم ) وَ مَنْ يَتَعَدَّ حُدُودَ اللَّهِ فَأُولئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ ( بقره 229 ) . كليد همه مشكلات مراقبت است ، و تخم هرگونه سعادت مراقبت است و مراقبت وظيفه هر فرد مسلمان است . و هرچه مراقبت كاملتر باشد عوائد نفس كه نزل و موائد الهيه‌اند زلال‌تر و صافىتراند ، و از اغبرار و استتار دورترند تا اينكه حقيقت و واقع اشياء كماهى بر مراقب آشكار گردد كه صدق محض و حق طلق است و عين مكيال و معيار است و ديگران را ميزان قسط . ولى الله اعظم امير المؤمنين على عليه السلام در مناجات خود خواسته است كه « اللهم نور ظاهرى بطاعتك ، و باطنى بمحبتك ، و قلبى بمعرفتك ، و روحى بمشاهدتك ، و سرّى باستقلال اتصال حضرتك يا ذا الجلال و الاكرام » . و اهم اين فقره‌هاى مناجات ، فقره « و سرّى باستقلال اتصال حضرتك » است كه سرّ انسان در اتصال به حضرت حق استقرار داشته باشد و ادب مع الله را مراعات و مراقبت كند كه وظيفه انسان است و اين حضور است كه نور است و عارف بالله بدان مرزوق است . شيخ رئيس در فصل دوم مقامات العارفين اشارات ناظر به اين فقره نوريه علويه است كه گفت : « المنصرف بفكره إلى قدس الجبروت مستديما لشروق نور الحق فى سرّه يخصّ باسم العارف » . مراقبت كشيك نفس كشيدن و پاسبان حرم دل بودن است . پاسبان حرم دل شده‌ام شب همه شب * تا در اين پرده جز انديشه تو نگذارم مراقبت در كتب اهل تحقيق نوعا معنون است ، و در آخر قواعد التوحيد و شرح آن تمهيد خيلى محققانه بيان شده است . و در شرح بدين عبارت آغاز شده است : ان دوام المراقبة التى هى عبارة عن ملاحظة الحقيقة المطلقة فى تنوّعات تعيناتها بحيث لا يغيب عن الواحد الظاهر بكثرة المظاهر ، ممّا يستجلب تلك الكمالات و يستحصل به سائر العلوم و المعارف . در آخر ماده غفل سفينة البحار آمده است كه :